Phạm Vi Điều Trị: Cắt Cơn Đau, Chẩn Đoán Phân Biệt Và Chuyển Tuyến
Trải qua một cơn đau quặn thận dữ dội lúc 3 giờ sáng tại phòng khách sạn là trải nghiệm vô cùng đáng sợ. Chúng tôi xác định rõ phạm vi y khoa: bác sĩ khám tại nhà không thực hiện tán sỏi ngoài cơ thể, nội soi niệu quản hay đặt ống thông JJ tại phòng lưu trú.
Các thủ thuật tiết niệu chuyên sâu này bắt buộc phải làm tại bệnh viện. Những gì dịch vụ bác sĩ gia đình cung cấp tại giường bệnh là xử trí cấp cứu ban đầu: chẩn đoán loại trừ các bệnh lý cấp tính khác (viêm ruột thừa, sỏi mật, viêm đài bể thận), xét nghiệm que nhúng nước tiểu tìm máu vi thể, tiêm truyền giảm đau chống co thắt mạnh và sắp xếp chuyển viện chụp CT không cản quang nếu sỏi bị kẹt.
Yếu Tố Khí Hậu: Vì Sao Thời Tiết Việt Nam Dễ Kích Hoạt Sỏi Thận
Y văn thế giới xếp khu vực Đông Nam Á vào 'vành đai sỏi thận' toàn cầu. Sự kết hợp giữa nhiệt độ trên 30 độ C, độ ẩm cao và việc đi bộ tham quan liên tục khiến cơ thể mất một lượng nước rất lớn qua tuyến mồ hôi.
Khi khám phá Đà Nẵng hay phố cổ Hội An, du khách thường không uống đủ nước bù lại lượng đã mất. Việc thưởng thức cà phê Robusta đậm đặc hoặc bia rượu vào buổi tối càng làm cơ thể mất nước nhanh hơn. Chỉ sau vài ngày, lượng nước tiểu giảm mạnh, pH nước tiểu thay đổi và nồng độ canxi, oxalat tăng vọt, kết tụ thành những viên sỏi rơi xuống niệu quản gây co thắt tắc nghẽn.
Cảm Giác Cơn Đau Quặn Thận (Và Cách Phân Biệt Với Đau Cơ Lưng)
Cơn đau quặn thận được xem là một trong những cơn đau dữ dội nhất trong y khoa. Nhận biết đúng triệu chứng giúp tránh nhầm lẫn với đau mỏi cơ lưng do di chuyển.
Cơn đau thường khởi phát đột ngột ở góc sườn lưng (dưới xương sườn phía sau lưng, một bên). Đau quặn thành từng cơn dữ dội tương ứng với nhu động niệu quản cố co bóp tống sỏi ra ngoài. Cơn đau lan vòng ra phía trước bụng, xuống hố chậu và bộ phận sinh dục cùng bên.
Người bị đau quặn thận có dáng vẻ vật vã đặc trưng: họ đi lại liên tục hoặc lăn lộn trên giường vì không có tư thế nào nằm yên mà bớt đau. Ngược lại, đau cơ lưng do mang vác nặng chỉ gây ê ẩm âm ỉ và đỡ đau rõ rệt khi nằm thẳng trên nệm phẳng.
Sỏi Thận vs Nhiễm Trùng Tiết Niệu vs Viêm Ruột Thừa
Nhiều bệnh lý cấp tính có triệu chứng tương tự và cần được phân biệt chuẩn xác.
Nhiễm trùng đường tiểu dưới thường gây tiểu buốt, tiểu rắt nhưng ít khi đau quặn hông dữ dội. Tuy nhiên, nếu viên sỏi làm tắc đường tiểu trên nền nhiễm khuẩn, vi khuẩn có thể nhanh chóng bốc lên gây viêm đài bể thận cấp kèm sốt cao rét run, là một tình trạng cấp cứu nguy hiểm.
Sỏi kẹt ở đoạn dưới niệu quản phải cũng rất dễ nhầm với viêm ruột thừa cấp. Việc thăm khám bụng và xét nghiệm nước tiểu tại chỗ của bác sĩ sẽ giúp định hướng chẩn đoán chính xác.
Bác Sĩ Tại Nhà Có Thể Làm Gì Trong Phòng Khách Sạn Của Bạn
Khi bạn yêu cầu bác sĩ đến khám vì đau hông lưng cấp, bác sĩ sẽ mang đầy đủ thiết bị chẩn đoán và thuốc cấp cứu đến tận nơi.
Bác sĩ thực hiện khám thực thể, gõ nhẹ vùng hông lưng (dấu rung thận) và sờ nắn bụng để loại trừ viêm phúc mạc. Bác sĩ làm xét nghiệm que nhúng nước tiểu để phát hiện hồng cầu (máu vi thể trong nước tiểu) và bạch cầu.
Nếu sỏi nhỏ và không có biến chứng nguy hiểm, bác sĩ sẽ cho thuốc giảm đau chống co thắt, hướng dẫn uống nước và cấp giấy tờ cho bảo hiểm du lịch. Nếu có dấu hiệu nguy hiểm, bác sĩ sẽ chuyển bệnh nhân vào bệnh viện công lập.
Phòng Ngừa Tái Phát Trong Những Ngày Còn Lại ở Việt Nam
Sau khi viên sỏi đã qua đi hoặc cơn đau được kiểm soát, việc duy trì các thói quen phòng bệnh là rất cần thiết cho chuyến đi của bạn.
Hãy uống đủ nước để nước tiểu luôn có màu vàng rất nhạt hoặc trong suốt. Trong điều kiện nắng nóng tại Đà Nẵng, Hội An hay TP. Hồ Chí Minh, bạn nên uống từ 2,5 đến 3,5 lít nước đóng chai mỗi ngày, kết hợp bù khoáng khi đi lại ngoài trời.
Vắt thêm nước chanh tươi vào nước uống: axit citric tự nhiên trong chanh giúp ức chế sự kết tinh của muối canxi. Hạn chế ăn quá mặn và luôn uống thêm một cốc nước lọc sau mỗi ly cà phê hay bia.
Bạn Đang Ở Thành Phố Nào?
Bác sĩ đến khách sạn của bạn trong vòng 1 giờ. Thăm khám lâm sàng và hỗ trợ y tế tận nơi. Cẩm nang khi bị ốm ở Đà Nẵng.
Đội ngũ đến trong vòng 1 giờ. Thăm khám riêng tư tại biệt thự hoặc homestay của bạn. Cẩm nang khi bị ốm ở Hội An.
Phục vụ tại tất cả các quận, bác sĩ thường đến trong vòng 1 giờ. Bác sĩ tại nhà TP. Hồ Chí Minh.
Đến trong khoảng 1 giờ 30 phút cho các khu nghỉ dưỡng sinh thái và điểm trekking. Bác sĩ tại nhà Phong Nha.
Có mặt trong khoảng 30 phút (trường hợp khẩn cấp trong 10 phút). Bác sĩ tại nhà Đồng Hới.
Nếu bạn gặp tình trạng khó thở dữ dội, bất tỉnh, đau thắt ngực, tê liệt đột ngột hoặc chảy máu không cầm được, hãy gọi cấp cứu 115 tại Việt Nam ngay lập tức hoặc đến thẳng khoa cấp cứu của bệnh viện công lập lớn gần nhất.